Vatnsdæla saga

33. kafli

Bergur lýsti högginu til Húnavatnsþings og bjó þangað til málið. Síðan komu menn til þings og leituðu um sættir.

Bergur kvaðst eigi mundu fébætur taka og því að eins sættast að Jökull gengi undir þrjú jarðarmen sem þá var siður eftir stórar afgerðir "og sýna svo lítillæti við mig."

Jökull kvað fyrr mundu hann tröll taka en hann lyti honum svo.

Þorsteinn kvað þetta vera álitamál "og mun eg ganga undir jarðarmenið."

Bergur kvað þá goldið. Hið fyrsta jarðarmen tók í öxl, annað í bróklinda, þriðja í mitt lær. Þá gekk Þorsteinn undir hið fyrsta.

Bergur mælti þá: "Svínbeygði eg nú þann sem æðstur var af Vatnsdælum."

Þorsteinn svarar: "Þetta þurftir þú eigi að mæla en það mun fyrst í mót koma þessum orðum að eg mun eigi ganga undir fleiri."

Finnbogi mælti: "Þetta er víst eigi vel mælt en þó kemur eigi mikið fyrir vansa Bergs er hann fékk af Jökli ef hér skal staðar nema og þykir yður allt lágt hjá yður Vatnsdælum og vil eg skora á þig Þorsteinn til hólmgöngu á vikufresti við stakkgarð þann er stendur í eyjunni fyrir neðan bæ minn að Borg."

Bergur mælti þá: "Slíkt hið sama vil eg mæla við þig Jökull að eg býð þér hólmgöngu að á kveðnum tíma Finnboga og skuluð þér þá lútir fara Hofverjar."

Jökull svarar: "Heyr hvað mannfýlan mælir að þú dirfir þig að því að jafnast við oss eða bjóða mér hólmgöngu því að mér þykir mér eigi ofætlað þótt eg berjist við ykkur Finnboga báða. Skal og það vera og vil eg leysa undan Þorstein bróður minn því að það er skaði að honum verði nokkuð til meins en það er þó eigi örvænt ef þeir Finnbogi berjast því að hann er hinn mesti ofurhugi en hér er hvoriga að spara sem vér erum. Fór Bergur þá lútari, bikkjan, er eg sló hann svo að hann féll við, enda kom þú nú til hólmstefnunnar ef þú hefir heldur manns hug en merar. En ef nokkurir koma eigi þá skal þeim reisa níð með þeim formála að hann skal vera hvers manns níðingur og vera hvergi í samlagi góðra manna, hafa goða gremi og griðníðings nafn."

Skilja þeir síðan við svo búið og fór hver heim til síns heimilis. Var þetta nú gert að tíðindasögn um sveitir. Það bar saman hólmstefnur þessar og Þorsteinn hafði vinaboð að Hofi því að svo gerði hann hvert haust.

Helga hét kona. Hún kom út með Bergi og var frilla hans. Hún var mikil kona og sköruleg, framsýn og forspá og margkunnig um flesta hluti.

Hún mælti til Bergs: "Óviturlega hefir ykkur frændum orðið að þið ætlið að þreyta hamingju við sonu Ingimundar. Það fer eigi svo því að Þorsteinn er reyndur bæði að viti og gæfu en það er sannmælt til Jökuls að engi berserkur er slíkur í öllum Norðlendingafjórðungi sem hann og ertu eigi hans jafningi þóttú sért mikill fyrir þér. Og svo mikla sneypu sem þú hefir áður farið fyrir honum þá ferð þú nú aðra hálfu meiri ef þið eigist nokkuð við."

Bergur svarar: "Mikið hefir Jökull um mælt svo að mér er það eigi þolanda."

Helga svarar: "Þóttú sért svo heimskur að þú kunnir eigi fyrir þér að sjá þá skal eg það að gera að sjá hólmganga skal engi verða."

"Muntu eigi ráða því," sagði Bergur.

Eigi vissi Finnbogi þessi ráð.
Hér er lýsing á kortinu...